| |
| خود
جامه همي بافد و او باشد عريان |
آن
چيست كه خود رسيد و خود بافد جامه |
-141 |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| خيره
زو پيكر سهيل يمن |
چيست
آن قصر بي درو روزن |
-142 |
| نُه
ستاره در او گرفته وطن |
كُره
وار است و دسته اي دارد |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| صورت
او دُر وليكن باشدش از جزع كان |
چيست
آن گوهر كه مي زايد از آن دريا روان |
-143 |
|
جواب چيستان |
|
|
|
| هر
چه خواهي مي نهي در دامنش |
چيست
نه شلوار و نه پيراهنش |
-144 |
| اژدها
بي عقربي در گردنش |
راست
گويد، هر چه گويد بيزبان |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| هم
بخواهند دوست و هم دشمن |
كيست
آن كس زعقل دشمن و دوست |
-145 |
| وز
نمط هم مخوف و هم مأمن |
از
صفت حافظست و مهلك نيز |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| داسِ
ظفرم چو كشت دولت دروند |
من
خود كج و راستان زمن راست روند |
-146 |
| از
هر طرفي زمزمة زه شنوند |
پشت
از پيِ خدمت چه كنم خم كه و مه |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| به
شكل تير و بدو ملك راست گشته چو تير |
چه
پيكرست زتيرِ سپهر يافته تير |
-147 |
| كجا
بنالد بر آسمان ببارد تير |
كجا
بگريد دركالبد بخندد جان |
|
| زمشكلاتِ
ضمائر دهد خبر به صرير |
زنادراتِ
خواطر دهد نشان به سرشك |
|
| هر
آنچ و هم فراز آرد او كند تفسير |
هر
آنچ طبع برانديشد او كند تأليف |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| آفتاب
اندرو گرفته قرار |
چيست
آن شكل آسمان كردار |
-148 |
| آسمان
را چنين بود آثار |
نعمت
و محنت است از آثارش |
|
|
| گاه
احباب را دهد زنهار |
گه
خورد زينهار بر اعدا |
|
| كاشف
رازهاست بي گفتار |
ناظم
كارهاست بي تدبير |
|
| زو
يكي را اشارتست به دار |
زو
يكي رابشارتست به تخت |
|
| زرد
و چفته بسان عاشقِ زار |
عاشق
زارني و پيكر او |
|
| چفته
شد ناكشيده فرقتِ يار |
زرد
شد ناچشيده شربتِ عشق |
|
| هست
كوچكتر از دهانِ نگار |
هست
لاغرتر از ميان صنم |
|
| وندر
او مهره اي چو مهرة مار؟ |
نيست
مار و چو مار حلقه شدست |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| زنده
نبْوُد تا نكني زاتش بريان؟ |
چيزي
چه بود مْرده به يك كُنج نهاده |
-149 |
|
جواب چيستان |
|
|
| با
فتحه چو جرأت است اندر يُدِ ما |
با
ضمه در آسمان بود مقصد ما |
-150 |
| با
فتحه نبودنش صفات بُدِ ما |
با
ضمه زاقمار و كواكب باشد |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| گاه
آنرا پخته مصرف مي كنيم و گاه خام |
مي
شود در چاشت مصرف بيشتر از ظهر و شام |
-151 |
| مي
خورند آنرا به نحوي در زماني هر كدام |
دوستش
دارند جمله كودك و پير و جوان |
|
|
جواب چيستان |
|
|
|
| شعر
ديگري بنويسيد كه هم بصورت افقي و هم
به شكل عمودي يكسان خوانده شود |
-152 |
|
جواب چيستان |
|
|
| در
شعر زير نام چند حيوان به چشم مي خورد؟ |
-153 |
| ما
را بِبُر زعشق به دنيا به دَبدَبِه |
شيرِ
شتر خريدم و خوردم به كَبكَبِه |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| فوراً
بگوئيد «قاآني» در رباعي زير چند بار
لفظ «باش» راكه بُنِ مضارع از فعل «بودن»
است تكرار كرده است؟ |
-154 |
| مي
باشد و مي باشد و مي باشد و مي |
كي
باشد و كي باشد وكي باشد و كي |
|
| وي
باشد و وي باشد و وي باشد و وي |
من
باشم و من باشم و من باشم و من |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| حرفهايش
بسي درشت بُوَد |
اژدهايي
كه خارپشت بُوَد |
-155 |
| شكمش
درميانِ پشت بُوَد |
مي
خورد روزيِ همه مردم |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| ماه
در مرداب هرگز ديده اي |
آتش
اندر آب هرگز ديده اي |
-156 |
| بسته
در عنّاب هرگز ديده اي |
اين
بزرگي ها كه كردي در جهان |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| زيرا
زروي و نام، شبيهي به يارِ من |
گفتم
به ماه: برده اي از كف قرارِمن |
-157 |
| افتد
زاتفاق به كويش گذارِ من |
گفتا:
بگوي نام عزيزت كه شايدم |
|
| برخوان
كه كيست دلبر سيمين عذارِمن |
گفتم:
گذار آخر نامت به ابتدا |
|
|
|
جواب چيستان |
|
|
| منظور
از قصيده زير كه از سروده هاي «عنصري»
است چيست؟ |
-158 |
| بي
روان تن پيكري، پاكيزه چون تن بي روان |
چيست
آن آبِ چو آتش و آهنِ چو پرنيان |
|
| ار
بيندازيش تير است، ار بجباني كمان |
گر
بجنبانيش آب است، از بلرزاني درخش |
|
| از
گمان آگاه نه، در دل بود همچون گمان |
از
خرد آگاه نه، در مغز باشد چون خرد |
|
| ريزه
الماس ديدي بافته بر پرنيان |
آينه
ديدي بر او گسترده مرواريد خُرد |
|
| كاتش
افروخته است آن يا شكفته بوستان |
بوستان
ديدار و آتش كار و نشناسد خرد |
|
| زخم
او همرنگ آتش، بشكفاند ارغوان |
آب
داده بوستان سبز چون مينا به رنگ |
|
| واندر
آهن گنج مرواريد دارد بي كران |
در
پرند او چشمة سيماب دارد بي كنار |
|
| هيچكس
ديده ست مرواريد را پولاد كان |
هيچكس
ديده ست مرسيماب را چشمه پرند |
|
| گلستان
رزمگه گردد از او چون گلستان |
از
گِلِ تيره ست، شاخ رزم را روشن گل است |
|
| كشتن
بدخواه او را نيز باشدبي فسان |
تا
به دستِ شاه باشد مار باشد بي فسون |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| معماي
زير از سروده هاي حكيم مختاري غزنوي
است: |
-159 |
|
| ساق
او بر پرو، بر تارك، تنها منقار |
بلبلي
بي پرو منقار وليكن زنهار |
|
| ساخته
درهم، تير وهدف است و سوفار |
آن
كمان پشت كه بر حلق و سرين و نوازش |
|
| شايد
ار خشك بود پوست بر اندام نزار |
از
نزاري است شده پوست بر اندامش خشك |
|
| هر
زباني را بايد كه شود زلفي يار |
سخن
از زلف و زبان گويد، چون خواهد گفت |
|
| ورنه
چون زلف بتابيش چرا نالد زار |
دل
او تافته، از بافته زلفين وي است |
|
| هر
زباني را، در مدحت صاحب، گفتار |
همه
اندام، زبان است و به صد گونه بود |
|
|
جواب چيستان |
|
|
| معماي
زير نيز از سروده هاي حكيم مختاري
غزنوي است: |
-160 |
|
| تو
مختصر جهان و، جهان در تو مختصر |
اي
چون زمانه روز و شبت مايه عبر |
|
| اجزاي
سايه را به هم آورده بر قمر |
بر
آسمان معني، بي آفت كسوف |
|
| وز
ظلمتِ شبت بتوان ديد نفع و ضر |
از
نورِ روزِ تو بتوان ديد نيك و بد |
|
| بي
عقل، رهنمايي و، بي علم، راهبر |
گنگِ
سخن سرايي و، كرِّ سخن پذير |
|
| روشن
شوند و در تو اثر نايد از كَدَر |
شمع
دلي و، چون تو كسي از صفاي تو |
|
| كز
ديدن رخ تو، بيفزايدم بَصَر |
همرنگ
ديده اي و گرامي چو ديده اي |
|
| ابر
است بيخ
وشاخت و خورشيد برگ و بَر |
در
نوبهارِ فايده، باغ هدايتي |
|
| سر
دفتر جلالي و، سرمايه هنر |
تو
گوهر كمالي و پيرايه خرد |
|
| اي
كشتيِ خرد زتو دريايِ پرگهر |
درياي
گوهري تو و، كشتي است نام تو |
|
| بيند
وزير شرق همه حال بحر و بر |
جام
جهان نمايي كاندر ميان تو |
|
|
جواب چيستان |
|
|
|
|
بعدي
12
11
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
قبلي |
|
|
|
|