| |
|
|
|
نسل
تن تن |
|
|
|
|
|
«منم
از ديوونه هاي تن تنم. و واقعاً بي
اقرار بگم يه عمره با تن تن زندگي مي
كنم. شايد باور نكنين. من تمام كتاب
هاي تن تن هميشه بغل تختمه. و هر شب مي
خونم. (البته بيشتر عكساش رو نگاه مي
كنم چون همش رو حفظ شدم.) » اين را «arash-kh
» در يكي از اتاق هاي گفت و گوي
اينترنتي مي گويد. تن تن اين روزها
هفتاد و پنج ساله شده است. و به نظر مي
رسد پاندول هرژه، خالق تن تن، هيچگاه
او را به بيراهه نبرده است؛ چرا كه
براي آن هفت و هفتاد و هفت ساله هايي
كه زماني هفت ساله بوده اند و حالا
هفتاد و هفت ساله شده اند تن تن هنوز
زنده است و كاپيتان هادوك با فحش
هايش، نستور با فضولي هاش و پروفسور
تورنس با گيج بازي هايش. البته ما مي
دانيم كه او هيچ گاه بازي در نمي آورد. |
|
|
داستانهايي
درباره تغيير قدرت هاي پي در پي در
آمريكاي لاتين، تمدن اينكاها، سفر به
كره ماه، جست و جوي گنج در كف اقيانوس
ها و سفر به تبت براي يافتن دوستي
گمشده، زماني جهاني را به روي ما گشود
كه گاه با يادآوري آن داستان ها در
خيال خود جنگل ها و معادب آمريكاي
جنوبي را تصور مي كرديم، در اهرام
ثلاثه مصر گشتي مي زديم و گاه البته
ياد جامعه بدوي آفريقا يا قاچاق ترياك
در چين مي افتاديم. |
|
|
گاه
نيز مجبور مي شديم خيالمان را از آب
دهان لاماها پاك كنيم كه «سينيور وقتي
لاما عصباني شد، هميشه اين طور كرد ...
» جونور لعنتي! اين حيوون رو ديگه كي
خلق كرده. |
|
|
اين
روزها وقتي در سايت اينترنتي گوگل
كلمه تن تن را به فارسي بنويسيد نزديك
به هزار صفحه اينترنتي پيدا مي كنيد.
اگر كلمه تن تن را به زبان لاتين
بنويسيد با 346 هزار صفحه اينترنتي
مواجه خواهيد بود. به تازگي حتي سرو
كله سايتي درباره تن تن به زبان فارسي
پيدا شده است. با رجوع به آدرس http://www.tintin-iran.gp.nu
مي توانيد در سايت تن تن در ايران گشت
بزنيد. نمي دانم كدام كدام يك از ما با
ديدن سرابي در يكي از بيابان هاي داغ
ايران تشنگي كاپيتان هادوك را در
صحراهاي كتاب خرچنگ پنجه طلايي به ياد
آورده باشند.
|
|
|
اما
كاپيتان هادوك در ذهن بسياري از ما
زنده است؛ لااقل در ذهن وبلاگ نويسي
كه نام «كاپيتان هادوك و هيچي» را بر
وبلاگ خود گذاشته است. وبلاگي نه
درباره تن تن و هادوك، اما با حال و
هواي همان گفته هاي نغز و نيشدار
هادوك. پروفسور تورنسل نيز در اين
سالها كه ديگر تن تن نمي خوانيم گاه با
همان پاندول، باراني و كلاهش وارد
زندگي روزمره ما مي شود؛ چرا كه گاه
درمعاشرت با دوستانمان با شرايطي
روبه رو مي شويم كه به ناچار بايد
بگوييم، «مثل پورفسور تورنسل شد.» |
|
|
چتر
من ... چتر من پيش تو مونده؟ |
|
|
لعنت
به اين چتر! حالا وقت بحث كردن درباره
چتره؟ |
|
|
نه
بابا، راجع به چتر مي گفتم، ... |
|
|
هفتاد
و پنج سال پيش، در روز ده ژانويه 1929
اولين داستان تن تن در روزنامه بلژيكي
Le Xxme Siecle منتشر شد. روزنامه فيگارو
به مناسبت اين رويداد يك ويژه نامه 114
صفحه اي منتشر كرد. از آن هم بالاتر،
دو روزنامه لوسور و لوليبر بلژيك نيز
ويژه نامه هايي منتشر كردندو هر دو
روزنامه به احترام تن تن در شماره روز
10 ژانويه خود هيچ عكسي نداشتند و تمام
صفحات روزنامه را با كميك استريپ هاي
هرژه پر كردند. |
|
|
در
بروكسل، مانند دوبليني هايي كه در
سالروز تولد جيمز جويس وقايع رمان
اوليس را در خيابان هاي دوبلين زندگي
مي كنند، طرفداران تن تن به بازديد از
خانه محل تولد ژرژ رمي (هرژه) و مناظر و
مكان هايي رفتند كه الهام بخش هرژه در
خلق داستان هاي تن تن بوده است.
اتحاديه اروپا هم در اين ميان بيكار
ننشست و به درخواست وزارت دارايي
بلژيك، پنجاه هزار سكه يادبود 10
يورويي با نقش تن تن و ميلو در يك طرف و
نقشه قاره اروپا در طرف ديگر ضرب كرد. |
|
|
طرفداران
تن تن براي داشتن اين سكه ها 31 يورو مي
پردازند و گذشته از اين، 16 ميليون
يورو در سال براي خريد تي شرت ها و
ليوان ها و عروسك هاي تن تن خرج مي
كنند. |
|
|
موزه
دريايي بارسلون به همين مناسبت
نمايشگاهي با عنوان «گوش ماهي سريش» (يكي
از تكيه كلام ها و دشنام هاي مورد
علاقه كاپيتان هادوك) با موضوع
ماجراهاي دريايي تن تن برگزار كرده
است. جد كاپيتان هادوك حتما از اين
اتفاق خوشحال مي شود. موزه ملي دريايي
گرينويچ لندن هم نمايشگاهي با موضوعي
مشابه برگزار مي كند. يكي از اشياي
جالبي كه
بازديدكنندگان اين نمايشگاه مي
بينند، پرتره هرژه است كه توسط اندي
وارهول، نقاش و بنيان گذار جنبش پاپ
آرت كشيده شده است كه خود از طرفداران
پروپا قرص تن تن بوده است. روي كلر،
مسئول اين موزه در پاسخ خبرنگار
روزنامه گاردين در مورد تيپ
بازديدكنندگان اين نمايشگاه مي گويد:
«آدم هايي به ديدن اين نمايشگاه مي
آيند كه باورتان نمي شود. تاجرهاي
مشهور و ثروتمندي هستند كه با يادآوري
ماجراهاي تن تن اشك در چشمان شان حلقه
مي زند.» |
|
|
كتاب
هاي تن تن حتي همين امروز هم دو ميليون
نسخه در سال و در كل 200 ميليون نسخه
فروش داشته اند. كتابهاي تن تن به بيش
از 55 زبان زنده دنيا ترجمه شده اند.
هرژه در جايي گفته است «من كتابهايم
را مانند يك فيلم سينمايي در نظر مي
گيرم. نه داستان اهميت دارد و نه توصيف
ها، آن چه مهم است تصاوير هستند.» و به
راستي شايد بتوان گفت كه تصاوير هرژه
كامل و بي نقص هستند: اتومبيل ها،
تابلوها، ساختمان ها و ... همه از روي
نمونه هاي واقعي كشيده شده اند. به اين
ترتيب يكي از هواداران ماجراهاي تن تن
توانسته است كلكسيوني از اتومبيل هاي
تصوير شده در كتابهاي تن تن جمع آوري
كند. با وجود اين همه دقت و توجه به
جزئيات، شنيدن اين كه هرژه تا اواخر
عمرش پايش را از بلژيك بيرون نگذاشته
جاي تعجب دارد، اما در عوض او براي هر
كدام از كتابهايش تحقيقات مفصل و
مطالعات زيادي انجام مي داده است.
هرژه هنگامي كه در 1934 قصد نوشتن كتاب «گلآبي»
را داشت، از دوستي اش با چانگ چون چن،
دانشجوي نقاش در دانشگاه بروكسل
استفاده مي كند و براي نقاشي كوچكترين
جزئيات از مشورت ها و توصيه هاي او
بهره مي برد. اسم دوست و همراه تن تن در
اين كتاب هم چانگ است. گل آبي پنجمين
كتاب از سري كتاب هاي تن تن است. |
|
|
ماجراهاي
تن تن و ميلو در نهايت تعدادشان به عدد
24 رسيد و كتاب بيست و پنجم هنگامي كه
هرژه در سن 84 سالگي مشغول تكميل آن بود
براي هميشه ناتمام ماند. در كتاب هاي «هدف
كره ماه» و «روي ماه قدم گذاشتيم» تن
تن، ميلو، كاپيتان هادوك، پروفسور
تورنسل و دوپونت و دوپونط پيش از نيل
آرمسترانگ قدم روي كره ماه مي گذارند.
هنگامي كه 15 سال بعد نيل آرمسترانگ به
راستي قدم روي ماه مي گذارد، بسياري
ازجزئيات علمي داستان تن تن و ريزبيني
هاي هرژه هنوز كهنه نشده است؛ آن چنان
كه تا امروز هم كهنه نشده است. تن تن در
كل يك قهرمان اروپايي است و محبوبيتش
در اروپا و ديگر نقاط جهان قابل
مقايسه با شهرتش در آمريكا نيست. اما
شايد آمريكايي ها هم به زودي با اين
قهرمان جهاني آشتي كنند: استيون
اسپيلبرگ كارگردان مشهور هاليوودي و
سازنده فيلمهايي چون بي تي و پارك
ژوراسيك، نخستين بار دو سال پيش از
قصدش براي ساختن يك تريلوژي (سه گانه)
سينمايي بر مبناي ماجراهاي تن تن خبر
داد. با بلند شدن سروصداهاي مربوط به
هفتاد و پنج سالگي كتاب هاي تن تن،
اسپيلبرگ بار ديگر از ساختن فيلمي بر
مبناي ماجراهاي تن تن در كمپاني دريم
وركز سخن گفت و پيش بيني مي شود كه
فيلمبرداري اين فيلم به زودي آغاز شود. |
|
|
بعضي
معتقدند تن تن فراتر از وسيله اي براي
سرگرمي بچه ها و بزرگترها، دستاويزي
براي اغراض سياسي نيز بوده است. جانور
پس فطرت! پس از انتشار كتاب تن تن در
شوروري، نخستين كتاب از سري ماجراهاي
تن تن كه او را در شوروي و در مبارزه با
يك حكومت كمونيستي تصوير ميكند، هرژه
قصد داشت كتاب تن تن در آمريكا را
بنويسد و با همين شدت به حكومت هاي
كاپيتاليستي بتازد. اما نوشتن اين
كتاب با درخواست مقامات بلژيكي از
هرژه براي نوشتن كتابي با عنوان تن تن
در كنگ كه بلژيكي ها را به كار و
سرمايه گذاري غربي ها در اين كشور
مستعمره بلژيك تشويق كند، به تعويق
افتاد. باز هم به طرف غرب ... ! تصوير
هرژه از بوميان آفريقا در اين كتاب
سبب مي شود او به تمايلات نژاد
پرستانه و استعماري متهم شود. جاني
بالفطره! |
|
|
اما
به راستي موضع سياسي تن تن و هرژه در
كتابهايش چندان مشخص نيست. گاريچي
ناشي! چنان كه چندي پيش در مورد مواضع
سياسي راست يا چپ تن تن بحثي جدي در
پارلمان فرانسه درگرفت. ديديه
كوئينتين، نماينده حزب گليست و
طرفدار رئيس جمهور ژاك شيراك، با اين
ادعا كه تن تن ضد كمونيست و ضد حكومت
هاي كاپيتاليستي مبتني بر درآمد نفت
بوده است، سعي مي كرد مواضع او را به
مواضع راست ميانه حزب گليست فرانسه
نزديك كند. از طرف ديگر يان گلو،
نماينده حزب سوسياليست نخست وزير
ليونل ژوسين، سعي مي كرد با اشاره به
مواضع تن تن در مورد مواد مخدر و ديگر
مواضعي كه به نوعي به جهت گيري هاي چپ
هاي ميانه رو فرانسوي نزديك است، او
را به حزب خود نزديك كند. اين نخستين
باري بود كه در پارلمان يك كشور در
مورد تمايلات سياسي يك شخصيت كارتوني
بحث مي شد. اما از تمايلات و پس زمينه
هاي سياسي تن تن كه بگذريم، به گفته
وبلاگ نويسي به نام تين تينسك، «جادوي
تن تن در اينه كه از بچگي تو رو جذب مي
كنه و تا آخر عمر ولت نمي كنه. دليلش هم
اينه كه برخلاف خيلي هاي ديگه، هرژه «بچه»
ها رو «بچه» حساب نمي كنه و براي
شعورشون احترام قائله ... بچه ها (و
ماها وقتي بچه بوديم) اينو خوب درك مي
كرديم و براش ارزش قائل بوديم تو حتي
احساس بزرگي مي كرديم.» |
|
|
|
|
|
منبع:
روزنامه شرق |
|
|
|
|
|
صفحه
قبلي |
|
|
|
|
