| |
|
آيا
مي توان فكر كردن را به كودكان آموخت |
| |
|
|
|
معمولا
معلمان معترض هستند كه ياد دادن يكسري
اطلاعات خشك و بي روح به بچه ها و
يادآوري آن در امتحانات بسيار سهل
الوصول تر است از اينكه به آنها ياد
دهيم كه چگونه فكر كنند. آيا مي توان
انديشيدن را به كودكان آموخت؟
تحقيقات مي گويند: «بله» |
|
|
بخشي
از تفكر، از تجربه نشات مي گيرد؛
بنابراين براي اينكه بچه هاي
يادبگيرند چطور فكر كنند (كه شامل
چگونگي ارزيابي آنها از موقعيت،
چگونگي توجه آنها بر مهمترين جنبه ها،
نحوه تصميم گيري براي انجام كار، و
چگونگي ادامه كار مي شود) نياز به
تجربه دارند. |
|
|
اما
چگونه مي شود بستر مناسب براي تجربه
كودكان را فراهم آورد؟ |
|
|
|
|
|
مهارتهاي
فكر كردن درباره فعاليت هاي روزانه در
مدرسه يا خانه را بايد به كودكان و
نوجوانان آموخت. اين كار مي تواند
بسيار ساده آغاز شود. از خردسال ها
سوالات با انتهاي باز بپرسيد كه با
آيا، چرا و چطور شروع مي شوند؛ و
درحالي كه سوالات را برايشان مي
خوانيد آنها را تشويق كنيد مهارتهاي
كلامي خود را بهبود بخشند، اين سوالات
پرسشي مي تواند كمك كند تا كودكان
چگونه فكر كردن را ياد بگيرند. همين
روش به كودكان سنين بالاتر هم مي
تواند كمك كند. |
-1 |
|
|
از
كودكان بخواهيد اطلاعات را با هم «جفت
و جور» كرده و داده هاي جديد را با
آنچه از قبل مي دانستند، مقايسه كنند.
اين كار به آنها كمك مي كند ياد
بگيرند، ارتباط بين لغات يا مفاهيم را
بشناسند و دريابند دو موضوع در چه
نكاتي و مواردي با هم اشتراك و درچه
مواردي با هم تفاوت دارند. دانش
آموزان مي توانند از طبقه بندي كردن
اشيا استفاده كنند كه به آنها در
يادآوري بهتر مطلب و اندوخته هاي ذهني
شان كمك كند. |
-2 |
|
|
عملكرد
«تفكر انتقادي» را كه توانايي
ارزيابي كردن اطلاعات است را به بچه
ها بياموزيد. به آنها بياموزيد تا
درباره هر چيزي كه مي شنوند يا
ميخواهند كه به دست بياورند چهار پرسش
بپرسند. الف) آيا آن چيز جالب و درخور
شايسته است؟ |
-3 |
|
|
ب)
دانست اطلاعاتي راجع به ان چيز مي
تواند جزو اطلاعاتي قرار گيرد كه
اطلاعات عمومي به شمار مي آيد مثلا
اكسيژن تركيب شده است از O2 H؟ ج) اگر
جزو اطلاعات عمومي قرار نمي گيرد،
دليل خاص بودن آن چيست و چرا كودك ميل
دارد راجع به آن نكاتي را بداند. اگر
دليلي دارد، آيا دليل معتبر هست يا
خير؟ اگر نيست، بچه ها بايد يادبگيرند
كه تلاشي براي درك و دانستن اطلاعاتي
كه به دردشان نمي خورد يا آن را دوست
ندارند، نكنند. به بچه ها نشان دهيد
چطور به يك مسأله نزديك شوند: الف :
كودكان نياز دارند تشخيص دهند چه
چيزهايي را مي دانند، چه چيزهايي را
نمي دانند و بايد چه كاري انجام دهند،
سپس آنها مي توانند ب: نقشه يي را براي
حل مساله طراحي كنند. پ: نقشه يي را
ارزيابي كنند و تصميم بگيرند كه آيا
موثر هست يا خير؟ |
|
|
|
از
«راهنماي تصورات دهني» و تصوير يك
حادثه يا تجربه استفاده كنيد. تخيلات
حسي به ما كمك مي كنند كه اطلاعات را
درحافظه بلندمدت ذخيره كنيم. هر چه از
ظرفيت بيشتر حواسمان استفاده كنيم،
بهتر است. به اين ترتيب ممكن است از
بچه ها خواسته شود در حين خواندن
داستان هايي درباره صحرا، آن را «ببينند»
، شن هاي آنجا را لمس كنند، به صداي
بادگوش دهند و گرما و تشنگي را احساس
كنند. اين رويكرد از جزييات و حواشي
استفاده مي كند. |
-4 |
|
|
به
بچه ها ياد دهيد فراتر از آنچه
يادگرفته اند، فكر كنند. ممكن است از
بچه ها خواسته شود
در حين مطالعه انقلاب آمريكا
بگويند سربازان در دوره «فورگ» چه
احساسي داشتند؟ چه لباسي پوشيده
بودند؟ تصور كنيد شما در آن موقعيت
قرار گرفته ايد، نامه يي به خانواده
خود بنويسيد. |
-5 |
|
|
خلاقيت
را برانگيزيد. از بچه ها بخواهيد
اطلاعات تازه يي را خلق كنند يا
بسازند. مثلا يك وسيله خنگي براي يكي
از كارهاي سخت خانگي درست كنند. |
-6 |
|
|
طرح
هاي خلاق پيشنهاد كنيد. مصل نوشتن يك
شعر يا طراحي يك تصوير. بچه ها را
تشويق كنيد. نسخه دست اول تهيه كنند تا
بعد آن را چاپ كنند. |
-7 |
|
|
به
كودكان ابزار اساسي كار را بدهيد و به
آنها ياد دهيد چطور و چه وقت آنها را
به كار ببرند، مثل خواندن نقشه، انجام
محاسبات و كاربرد ذره بين. |
-8 |
|
|
بچه
ها را تشويق كنيد اهداف را مرتب كنند و
يك چارچوب زماني براي آنها مشخص كنند
و سپس آنها را يادداشت كنند. به اين
ترتيب مي توانند پيشرفت خود را ببينند. |
-9 |
|
|
كودكان
را ياري دهيد تا بياموزند چطور
مهمترين نكات آنچه را كه
مي خوانند مي بينند يا مي شنوند،
پيدا كنند. |
-10 |
|
|
كودكان
را به نوشتن ترغيب كنيد. زيرا وقتي
افكار را بخواهيم بر روي كاغذ بياوريم
ناچار بايد آنها را مرتب كنيم. طرح
هايي كه بچه ها مي توانند از آن لذت
برده و چيزهايي از آن بياموزند؛ از
جمله نگهداري يك مجله، ارايه يك بحث
به يكي از والدين (براي افزايش پول تو
جيبي يا خريد يك چيز خاص يا يك حق) يا
نوشتن نام به يك شخص مشهور |
-11 |
|
|
منبع:
روزنامه اعتماد |
|
|
|
|
|
|
|
صفحه
قبلي |
|
|
|
|
|
|