سينمايي كه براي ما نيست

دامنه مشكلات سينماي ايران فقط به بخش حرفه اي محدود نمي شود ؛ بلكه حيطه دانشجويي و آماتور را هم شامل مي شود . كمبود امكانات را هم شامل مي شود . كمبو امكانات و تجهيزات فني براي دانشجويان اين رشته كه كار با ابزار بخش عمده اي از آن را تشكيل مي دهد ، بسيار ملموس است . جالب است كه هر سال به تعداد ورودي هاي اين رشته در دانشگاهها افزوده مي شود . در حال حاضر رشته سينما در دانشگاه تهران (سينما - تئاتر) ، دانشكده صدا و سيما ، سوره و دانشگاه علمي – كاربردي هرسال دانشجو مي پذيرد . اما بر اساس گفته دانشجويان ، بيشترين مشكلات آنها هنگام انجام كارهاي عملي رخ مي نمايد . البته در محدوده آموزشي و تئوريك هم مشكلات بسيار است . آمانج آرزمي – دانشجوي رشته انيميشن دانشگاه علمي كاربردي – در مورد امكانات فني موجود در دانشگاه ها مي گويد : «براي انيماتورها امكان استفاده از كامپيوتر فراهم نيست . دوربين تك فريم و ميز طراحي هم از ديگر مشكلات دانشجويان اين رشته است كه اين ابزار به ندرت مي توانند استفاده كنند . اما با اين همه مشكلات در جشنواره پويا نمايي كارهاي زيبايي از اين انيماتورهاي بي سلاح عرضه مي شود .»

عباس حسين زاده – دانشجوي رشته عكاسي و فيلمبرداري همان دانشگاه – در مورد وضعيت كيفي كارهاي عملي دانشجويان بسيار گله مند است . او مي گويد : «براي دانشجويي كه بايد فيلمبردار شود ، به غير از انگيزه و استعداد ، امكانات بسيار ضروري و موثر است.»

16 م م وجود دارد و در روزهاي كار 

حسين زاده مي افزايد : «در دانشگاه ما فقط دو دوربين فيلمبرداي

عملي حدود سي نفر بايد با اين دو دوربين طي 3 ساعت كاركنند . خب نتيجه مشخص است . به هر نفر يك جلسه سه ساعته مي رسد ويان يعني صفر .»

فرشته شفيعي كه در گرايش تدوين تحصيل مي كند مي گويد : «در ترم 3 ، تازه كار عملي را آغاز كرده ايم . آنهم اينگونه كه 3 يا 4 نفر همزمان در يك ساعت بايد با ميز موويلا يا ميز تدوين كار كنند و به همين دليل بچه ها از نظر عملي ضعيف هستند .»

جالبتر از همه درددل هاي خانم يغمايي دانشجوي كارداني است . او مي گويد : «مجبور هستيم كارهاي عملي و پروژه هايمان را با عوامل دانشجو ، يعني همين افرادي كه كار عملي نكرده اند ، كار كنيم . خب واقعيت اين است كه اكثر بچه ها مشكلات متعددي دارند و نبايد از آنها توقعي داشت .»

وضعيت امكانات فني در دانشكده سينما و تئاتر به گونه اي ديگر است . سروش روحبخش از دانشجويان رشته سينما مي گويد : «در دانشگاه فقط حرف زدن روز بورس است و كمتر كسي مي تواند يك فيلم ايده آل بسازد .»

علاوه بر كمبود امكانات و مسائل اقتصادي كه براي بچه ها وجود دارد ، نوعي تنبلي هم وجود دارد . يك جور سرماخوردگي از وضعيت سينماي موجود كه به بي انگيزيگي براي دانشجوها انجاميده است . به همين دليل است كه اكثر پايان نامه ها به صورت تحليلي تحويل داده مي شود و نه به صورت فيلم . در دانشگاه سوره هم وضع به همين منوال است . تعداد كم فيلمهاي ساخته شده در طول يك دوره بخوبي بيانگر اين مطلب است كه دانشجوي سينما فقط تئوري ياد ميگيرد .

بزرگمهر رفيعا – رييس مركز سينمايي دانشگاه علمي – كاربردي – مي گويد : «در تخصيص اعتبارات بودجه بسيار اندكي براي تجهيزات در نظر گرفته مي شود . براي نمونه در مركز خودمان لابراتوارچاپ عكس با كمك بچه ها راه اندازي شده كه البته هنوز كاملا مجهز نيست . دانشگاه موفق شد از وزارت ارشاد دوربين فيلمبرداري بگيرد كه چند وقت پيش دوربين را بردند . اينها نمونه هاي كوچك مشكلات دانشگاههاي سينمايي است .»

در دانشكده صدا و سيما اما وضعيت به كلي فرق مي كند . اكثر بچه هاي دانشكده از نبود امكانات گلايه نداشتند ، بلكه مشكل آنها وجود فيلترهاي مختلف براي ساخت فيلم بود . يكي از دانشجويان اين دانشكده مي گويد : «براي ساخت هر پروژه دانشجويي بايد از چند فيلتر بگذريم و كلي تاييد بگيريم . بخاطر همين سخت گيريها دانششجويان به نوع خاصي از فيلمها روي آورده اند كه براحتي پذيرفته مي شوند . در نتيجه يكباره در يك جشنواره با انبوهي از آثاري روبرومي شويم كه داراي ساختاري شبيه به هم هستند .» اما در وراي مشكلات دانشجويان سينما نكاتي هست كه مخصوص يك دانشگاه نيست و بطور كلي در تمام آنها وجود دارد . يكي از آنها تئوريك صرف بودن درسها براي دانشجويان است . شناخت تئوري و كتابي اگر چه مهم است اما كار اصلي ، كار عملي است . يك يك دانشجويان بايد با سينماي واقعي آشنا شوند و بتوانند ايده هايشان را آشكار كنند .

بحث ديگر عدم آشنايي دانشجويان با شرايط كار حرفه اي است . در صورتيكه كارهاي دانشجويي در شرايطي غير حرفه اي و معمولا دوستانه انجام مي شود .

به همين دليل اگر شرايطي مهيا شود كه براي حرفه اي شدن فيلمسازان جوان ، دانشجويان موظف شوند دوره اي را در كنار سينماگران حرفه اي بگذرانند ، روزنه اي براي خروج از بحران فعلي باز خواهد شد .

نكته ديگر كه بسيار هم مهم است جاي نگرفتن سينماي مورد علاقه دانشجويان و يا به عبارتي سينماي حرفه اي كشور است . چرا كه سينماي بدنه اين نوع سينما را جزو سينماي به اصطلاح ورشنفكري قلمداد ميكند . آنها معتقدند فيلمهايي با داعيه روشنفكري نمي توانند براي مدت طولاني مخاطب داشته باشند و مانند يك موج فروكش خواهند كرد .

در هر صورت دانشگاههاي سينمايي كماكان دانشجو مي پذيرند و دانشجويان بدون امكانات مي آيند و مي روند و سينماي ما بدون اعتنا به ديگران راه خودش را مي رود .

منبع : روزنامه اعتماد