چه كسي بايد از ميراث فرهنگي نگهداري كند ؟

ميراث فرهنگي واژه اي است كه براي همه آشنا است و يك نوع غيرت ملي را در ما زنده ميكند . ميراث فرهنگي تاريخ ما است . ميراث فرهنگي شناسنامه هر كشوري است . ميراث فرهنگي ثروت بزرگي هم هست . ميراث فرهنگي تمام يك ملت است . ميراث فرهنگي ، ميراث فرهنگي .

اين روزها مدام در خبرها ميخوانيم كه از ميراث فرهنگي بايد اين طور مراقبت كنيم . اين روزها همه اش ميراث فرهنگي مي خوانيم .

بعضي حرف هايي مي زنند . بعضي ها تاييدش مي كنند و بعضي ها تكذيب . ديگران هم حرفهايي مي زنند . جنگ و جدل بر سر ميراث پدران و مادران اين سرزمين است و ما عين ميراث خواران بر سر سفره اي كه آنها پهن كرده اند نشسته ايم . يكي خوش اشتهاست ، ديگري بزرگ تر است و زورش مي چربد . يكي ديگر مي خواهد با چرب زباني به سهمش برسد . اين خانواده پرجمعيت است . اما ثروتش آنقدر هست كه به همه برسد . البته اگر بگذارند . اين ثروت خواهان زيادي دارد . بسياري چشم به اين ثروت دوخته اند و به راههاي مختلف مي خواهند آن را از چنگ ما بيرون بياورند . بحث داغ ميراث فرهنگي و بحث حراست و حفاظت از آن به سوژه روز مطبوعات و رسانه ها تبديل شده است . سعي بر آن داريم تا با يك جمع بندي از گفته هاي كارشناسان و مقام هاي دولتي شما را در جريان اين سوژه ملي قرار دهيم ، قسمت جالب اين بحث به گفته هاي متناقض بر مي گردد . از گفته هاي جلال جلالي زاده نماينده مردم سنندج در مجلس شوراي اسلامي شروع كنيم كه روند اين بحث را شدت بخشيد . او گفت : شايعاتي مبني بر دخالت كانونهاي قدرت در قاچاق اشياي عتيقه وجود دارد . سيد محمد بهشتي رييس سازمان ميراث فرهنگي در جواب جلالي زاده عنوان كرد : در جريان صحبتهاي آقاي جلالي زاده نيستم و از آنچه ايشان مطرح كرده اطلاعي ندارم .

بهشتي در حالي ابراز بي اطلاعي كرد كه جلالي زاده عنوان كرده بود كه شايعه است برخي افراد متنفذ در تخريب ميراث فرهنگي كشور نقش دارند !

بحث ميراث فرهنگي با تندتر شدن روندش ، وارد فاز جديدي مي شود تاجايي كه يكي ديگر از نمايندگان مجلس و اعضاي كميسيون فرهنگي صحبت از تحقيق و تفحص از سازمان ميراث فرهنگي را مطرح مي كند .

ولي الله شجاع پوريان درباره وجود كانونهاي قدرت در خروج اشياي عتيقه گفته بود : اميدوارم چنين چيزي صحت نداشته باشد زيرا حوزه ميراث فرهنگي حوزه اي فرابخشي و خارج از دسته بندي هاي گروه بندي هاست و قاعدتا بايد هركسي كه وجهه ايراني بودن دارد به ميراث فرهنگي عشق بورزد و از آن دفاع كند . جاي تاسف است كانون هاي قدرتي كه قدرتشان در ارتباط با حفاظت از كيان مملكت است به چنين چيزهايي متهم شود .

بعد از گفته اي شجاع پوريان مديران مختلف ميراث فرهنگي در مقابل جبهه گيري كرده و هر يك نظراتي دادند . ابتدا موضع گيري هاي تند مديران ميراث فرهنگي را در رابطه با تحقيق و تفحص سازمان بررسي مي كنيم . مديريگان تشكيل نشده پاسداران ميراث فرهنگي در يك موضع گيري جانبدارانه گفت : «بعيد مي دانم مجلس بتواند كار مثبتي انجام بدهد .» او با اشاره به اين نكته كه حضور كانونهاي قدرت در قاچاق اشياي عتيقه در تمام دنيا مي تواند وجود داشته باشد ، گفت : «هر چند شايعاتي در اين باره شنيده مي شود اما صحت آن بر ما علوم نيست اما فكر نمي كنم مجلس در اين باره كار خاصي بتواند انجام دهد .» رحمت ا… رئوف در ادامه مي گويد : «جلوگيري از وقوع جرايم نيازمند يكسري امكانات و قوانين و مقررات خاص است كه هم اكنون در اختيارات سازمان ميراث فرنگي نيست و ما به عنوان مسوولان اين سازمان ، متولي موضوع هستيم و قضايا را دنبال مي كنيم .» اما مشاور رييس سازمان ميراث فرهنگي هم به نوبه خود موضع گيري تندي در قبال گفته هاي نمايندگان مجلس دارد . دكتر محمد سيد جوادي در اين موضع گيري تند مي گويد : «خود مجلسيان آداب حفظ ميراث فرهنگي را نياموخته اند .» دكتر سيد جوادي با اشاره به ناپلئون بناپارت و مقايسه دوره او با دوره حاضر گفت : «دخالت كانون هاي قدرت در زمينه قاچاق اشياي عتيقه در طول تاريخ همواره وجود داشته و موضوع جديدي نيست .»

وقتي ناپلئون بناپارت با آن نوع شخصيت سياسي از مصر ، موميايي قاچاق خريداري كرده  به موزه لوور مي برد اين موضوع نو نيست .» اشاره مشاور رييس سازان ميراث فرهنگي به ناپلئون و مقايسه آن زمان با دوره حاضر به نوبه خود جالب و خواندني است . او قضيه دخالت كانونهاي قدرت را اينگونه تعبير مي كند : «دخالت شخصيت هاي اجرايي اتهام بزرگي است و اگر منظور شخصيتهاي سازمان ميراث فرهنگي باشد بايد بگويم ما عده اي هستيم كه با چنگ  دندان و تا آنجا كه بتوانيم آثار را حفظ مي كنيم .»او درباره مردم چنين نظر مي دهد : «افراد مملكت در كشوري كه ميان 192 كشور جهان جزو 8 كشور اول داراي پيشينه تاريخي است ، چيزي از آن نمي دانند » و درباره نمايندگان مردم هم مي گويد :«مجلسيان خود در بيست سال اول عمرشان (عمر مجلس) آداب و رسوم حفظ ميراث فرهنگي را آموخته اند ، همچنانكه هيچكس نياموخته است .» اشاره دكتر سيد جوادي ما را با اين سوال مواجه مي كند آموزش حفظ و نگهداري از ميراث فرهنگي به عهده كيست ؟ اين امامزاده متولي ندارد ؟ اما موضع گيري معتدل تر را از زبان معاون آموزش دانشكده ميراث فرهنگي بخوانيد : «مجلس وضعيت ميراث فرهنگي را در ك كند ممكن است رييس سازمان بطور غير عمد اشراف كافي بر قضايا نداشته باشد .» يوسف منصورزاده عضو هيات علمي و معاون آموزشي دانشكده ميراث فرهنگي عنوان كرد : «شرايط ما بايد به گونه اي باشد كه رييس سازمان ميراث فرهنگي كشور بتواند در هيات دولت يا كميسيون هاي مجلس شوراي اسلامي شركت كند .»

اين عضو ميراث فرهنگي ، راه حل جالبتري هم مطرح مي كند : «از آنجا كه مردم جامعه ما مذهبي هستند ، طبيعتا حمايت يكسري نهادهاي مذهبي در حفاظت ميراث فرهنگي كشور موثر است بويژه اينكه در رساله ها تغييراتي انجام شود و احكامي در اين مورد صادر شود .» سيل انتقادات و اظهار نظرهاي كارشناسان و مديران ميراث فرهنگي هر خواننده اي را به فكر وامي دارد كه دليل اين همه نگراني واقعا براي ميراث فرهنگي كشور است ! به هر روي قضاوت با علاقه مندان به ميراث فرهنگي است . اما نكته اي كه باقي مي ماند ميراث فرهنگي است كه چه غارت و چه تخريب مي شود .

منبع : روزنامه اعتماد