براي انتخاب يك ميزبان خوب چه نكاتي را بايد بدانيم؟

ارزيابی قبل از اقدام

از اشتباهات رايج بين صاحبان سايت‌ها(بخصوص افراد غير فني) انتخاب ميزبان قبل از طراحی و پياده‌سازی سايت است، و اين در حاليست كه بسياری از نيازها و مشخصه‌هايی كه ميزبان بايستی آن را پشتيبانی كند، در هنگام پياده‌سازی سايت مشخص می‌شود.

در صورت عدم همخوانی مشخصات و نيازهای ميزبان و سايت، نياز به تغيير ميزبان و يا پياده‌سازی سايت براساس مشخصات ميزبان سايت ايجاد می‌شود كه هر دو مورد، طبيعتاً هزينه‌ساز خواهد بود.

اما اشتباه برخی از طراحان سايت نيز عدم توجه به وضعيت بازار و نيازهای مشتری است. برای مثال برخی از طراحان، سايت‌های مشتريان خود را با تكنولوژی جاوا و jsp پياده‌سازی می‌كنند، اين در حالی است كه اين تكنولوژی اگرچه بسيار قدرتمند است، اما كمتر در سرورهای شركت‌های هاستيگ پشتيبانی می‌شود، و يا استفاده از آن نيازمند پرداخت هزينه بيشتری است؛ مشكل ديگر اين كه برای نگهداری حجم كمی از اطلاعات و برای يك سايت كم‌بيننده از Microsoft Sql Server استفاده می‌كنند، و البته در اكثر مواقع استفاده از چنين سرويسی نياز به پرداخت هزينه اضافی دارد و اين در حاليست كه استفاده از بانك اطلاعات MS Access نيز چنين امكانی را فراهم می‌كند.

بنابراين قبل از پياده‌سازی سايت، بايستی مشورت‌ها و بررسی‌های لازم صورت گيرد و همچنين بايستی تمام برنامه‌ها ونيازها(مانند استفاده از صفحات پويا و يا بانك‌های اطلاعات) و حتی تعداد بينندگان احتمالی سايت حداقل برای يك سال آينده تعيين شود، و آنگاه به برای انتخاب ميزبان سايت اقدام كنيد.

ميزان فضا (Disk Space ويا Storage)

ميزان فضای مورد نياز برای نگهداری صفحات، تصاير ويا بانك‌های اطلاعاتی سايت، از مهم‌ترين معيارها برای انتخاب نوع ميزبان و نوع سرويس شركت ميزبان شده است. تقريبا اكثر شركت‌هايی كه در زمينه ارائه خدمات ميزبانی سايت فعاليت می‌كنند، ميزان فضای اختصاص داده شده به سايت‌ها را به عنوان معياری برای تقسيم‌بندی خدمات خود استفاده می‌كنند. نكته‌ای كه بايستی به آن توجه داشته باشيد و حتما جزئيات آن را از شركت ميزبان سؤال كنيد، اطلاعاتی ديگری است كه در همان فضای اختصاص داده به سايت شما قرار خواهد گرفت. برای نمونه عموماً صندوق‌های پستی ازهمان فضای اختصاص داده شده به سايت استفاده می‌كنند، و يا لاگ‌فايل‌های سايت (Log File) نيز در همان فضای سايت قرار می‌گيرند. در چنين حالتی اگر شما از سرويس ده مگابايتی يك شركت استفاده می‌كنيد و يك صندوق پستی يا حجم پنج مگابايت داريد، عملاً تنها پنج مگابايت ديگر برای قراردادن صفحات و تصاوير سايت داريد. البته برخی شركت‌ها نيز فضای ذكر شده در سرويس‌های خود را برای صفحات و اطلاعات سايت در نظر می‌گيرند و برای ديگر اطلاعات مانند لاگ‌فايل‌ها و صندوق پستی‌ها فضای رايگان ديگری در نظر می‌گيرند. بنابراين، جزئيات سرويس شركت هاست را در اين زمينه جويا شويد، و دقت كنيد كه چه ميزان فضا در نهايت برای صفحات سايت و صندوق پستی‌ها نياز داريد، و بر اين اساس، سرويس‌های شركت ميزبان را خريداری كنيد.

صندوق پستی (Mail Box)

داشتن ايميل با نام خود سايت، اكنون ديگر نيازی معمول برای مديران و صاحبان سايت‌هاست. شما هم حتما علاقه‌منديد كه ايميل‌هايی مانند info@yoursite.com و يا sales@ yoursite.com داشته باشيد. و يا به تمام كارمندان شركت خود و به نام سايت شركت ايميل اختصاص بدهيد. بنابراين در سرويس‌های شركت ميزبان به تعداد ايميل‌های داده شده، ظرفيت، كيفيت و همچنين چگونگی ايجاد آن دقت كنيد. يكی از مواردی كه شركت‌ها به عنوان بخشی از تبليغات سرويس‌های خود ذكر می‌كنند، تعداد ايميل‌های بيشتر و يا تعداد نامحدود صندوق‌های پستی است. همان طور كه در بالا نيز به آن اشاره‌ای داشتيم، بايستی دقت كنيد كه چه ميزان ظرفيت و فضا برای هر صندوق پستی در نظر گرفته می‌شود، و البته آيا فضای اختصاص داده شده به ايميل‌ها از همان فضای كلی اختصاص داده به سايت استفاده می‌كند يا خير.

همچنين اگر مايل به ايجاد تعداد زيادی صندوق پست الكترونيك برای سايت خود هستيد، دقت كنيد كه آيا شركت ميزبان، پنل و يا امكانی را برای ايجاد و مديريت اين صندوق‌ها برای شما در نظر خواهد گرفت يا خير.

ترافيك سايت و برخی از محدويت‌ها

بايستی گفت اين نكته از جمله مواد بسيار مهمی است كه متاسفانه توسط افراد غيرحرفه‌ای در نظر گرفته نمی‌شود. ترافيك سايت، ميزان اطلاعاتی است كه در طول يك مدت مشخص بين سايت و بازديدكنندگان رد و بدل می‌شود. ترافيك سايت، رابطه مستقيمی با تعداد بازديدكنندگان سايت و حجم صفحات سايت دارد. بنابراين اگر فكر می‌كنيد بازديدكنندگان سايت شما زياد خواهند بود و همچنين صفحات شما از حجمی سنگين برخوردارند، حتماً به اين مورد و نيز محدوديت سرويس‌های شركت‌های ميزبان دقت كنيد.

ترافيك سايت معمولا بصورت ماهانه براساس مگابايت و گيگابايت و با كلماتی چون ترافيك، و يا پهنای باند (BandWidth) در جزئيات سرويس‌های شركت‌ها ذكر می‌شود، و البته در صورت عدم ذكر، می‌بايست آن را حتماً جويا شويد. اگر شركت ميزبان، به شما قول پهنای باند نامحدود را داده، و شما هم گمان می‌كنيد سايتی  با بازديدكنندگان زياد خواهيد داشت، حتما در قرارداد خود با شركت، اين مورد را ذكر كنيد.

البته اعمال محدوديت برای سايت‌ها تنها به همين شكل محدود نيست، و برخی شركت‌ها برای تعداد كاربران همزمان سايت و يا ميزان استفاده سايت از پردازش CPU محدوديت‌هايی اعمال می‌كنند كه بد نيست در جريان آنها نيز باشيد.

مشتريان ديگر شركت

قبل از انتخاب يك ميزبان، بد نيست درباره سابقه شركت نيز تحقيقی كنيد. همچنين بهتر است از ميزبان بخواهيد چند سايت مشهور را كه بر روی سرورهای خود ميزبانی می‌كند معرفی نمايد.

در ايران، اكثر شركت‌ها به خصوص شركت‌های معروف، برای ارزان‌تر تمام شدن هزينه‌ها، ناچار تعداد زيادی سايت‌ها را بر روی يك سرور قرار می‌دهند كه اين می‌تواند عواقب بدی دربرداشته باشد، مواردی مانند آنچه كه گاهی در روزنامه‌ها می‌خوانيم، يعنی با هك شدن يك سرور، صدها سايت دچار صدمه می‌شوند!

اما نكته بسيار مهم ديگر، توجه به تعداد سايت‌های قرار گرفته بر روی سرور شركت است. اگر سايت شما تنها حاوی صفحات HTML است و يا بيينده آن زياد نيست، اين مورد، اهميت چندانی ندارد. اما هرچه تعداد سايت‌های ميزبانی شده بر روی سرور بيشتر باشد، بدين معنا است كه سرور شما مشغوليت بيشتری دارد و به همين دليل، سرعت كمتری هم دارد. 

معمولاً در سرورهای ويندوز و با مشخصات يك كامپيوتر معمولی، تعداد بين دويست سايت تجاری و يا چهارصد سايت شخصی رقم مناسبی است.

پشتييانی و تعهدات شركت ميزبان

طبيعتاً منطقی نيست كه به شركت‌هايی كه تلفن و يا آدرس مشخصی ندارند و تمام پشتيبانی آنها تنها براساس ايميل است و يا حاضر نيستند مشكلات و يا سؤالات فنی مشتريان خود را به صورت حضوری و يا تلفنی پاسخگو باشند اعتماد كنيد.

همچنين بسيار خوب است كه از تعهدات شركت سرويس‌دهنده نيز مطلع شويد. يكی از مهم‌ترين آنها تعهد به قابل دسترس بودن سايت در اكثر زمان‌هاست كه اصلاحاً به آن uptime می‌گويند. البته ذكر اين گونه تعهدات تنها در آگهی‌های تبليغاتی كافی نيست و اين موارد می‌بايست در قرارداد نيز ذكر شود. شركت‌هايی كه از اطلاعات مشتريان خود نسخه پشتيبان تهيه می‌كنند و در برابر امنيت و مشكلات فنی سايت‌ها، خود را مسئول می‌دانند، بهترين انتخاب‌ها هستند.

سيستم عامل

اگر صفحات سايت شما تنها HTML هستند، نوع سيستم عامل، اهميت چندانی ندارد، ولی اگر قرار است سايتی پويا داشته باشيد و يا از زبان‌های برنامه‌نويسی رايج در محيط وب در سايت استفاده كنيد، حتماً به سيستم عامل سرور دقت كنيد. به طور كلی می‌توان سيستم عامل سرورها را به دو دسته، يعنی «مبتنی بر ويندوز مايكروسافت» و «لينوكس و يونيكس» تقسيم كرد. هر كدام از اين سيستم عامل‌ها دارای قدرت‌ها و توانايی‌های متفاوتی هستند. سيستم عامل لينوكس و يونيكس، در پاسخ‌دهی به سايت‌های پربيينده و سايت‌هايی با حجم سنگين (مانند گالری عكس، يا ارائه‌كننده فايل‌های صوتی و تصويری و...) توانايی بهتری نسبت به سرورهای ويندوز دارند. همچنين سرورهای لينوكس و يونيكس به علت ارزان بودن اكثر برنامه‌های آنها در مقايسه با سيستم عامل ويندوز، ارزان‌تر است، و بنابراين انتخابی مقرون به صرفه برای سايت‌هايی است كه نياز به حجم بالای ذخيره‌سازی اطلاعات سايت خود دارند. همچنين معمولاً در اين سيستم عامل‌ها استفاده از سرويس‌های بانك اطلاعاتی مانند MySql ارزان‌تر از نرم‌افزار MicroSoft Sql Server در محيط ويندوز است. به عقيده بسياری از كارشناسان، سيستم عامل لينوكس دارای امنيت بهتری نسبت به ويندوز است.

اما سرور ويندوز نيز دارای مزايای خاص خود است. پشتيانی از تكنولوژی ASP (به عنوان يكی از ساده‌ترين و رايج‌ترين تكنولوژی‌ها برای ساخت صفحات پويا) و همچنين تكنولوژی جديد و پرقدرت ASP.NET و البته پشتبانی بهتر از زبان فارسی و يونی‌كد از جمله مزايای سيستم عامل ويندوز است.

سرورهای مبتنی بر ويندوز در بين شركت‌های ميزبان وب ايرانی بسيار رايج است، و بسياری از سايت‌های ايرانی بر روی سرورهای ويندوز قرار دارند.

سرور به كجا وصل است؟

اگر تجربه ورود به سايت‌های سازمان سنجش، و يا برخی سايت‌های دولتی ايرانی را داشته باشيد، احتمالاً متوجه كندبودن آنها شده‌ايد، اين كندی ناشی از چيست؟

 نوع ارتباط سرورها به شبكه اينترنت معيار بسيار مهم و تاثيرگذار در سرعت دسترسی به سايت‌های آن سرور است. هرچقدر سرعت و پهنای باند خطوط بيشتر باشد، و هرچقدر سرور به خطوط اصلی اينترنتی (كه به آنها Backbone می‌گويند) نزديك‌تر باشد، سرعت دسترسی به سايت‌های آن سرور بيشتر خواهد بود، چرا كه اطلاعات با سرعت بيشتر رد و بدل خواهند شد و بسته‌های اطلاعاتی از گره‌های كمتری در شبكه اينترنت گذر خواهند كرد. برخی از شركت‌ها نوع اتصال سروهای خود را به اينترنت در جزئيات سرويس‌های خود ذكر می‌كنند، البته جزئيات اعلام شده معمولا نوع اتصال شبكه‌ای از كامپيوترهای سرور شركت (Data Center) به شبكه است و بنابراين تعداد سرورهای آن شبكه نيز بايد در نظر گرفته شود. با اين حال به طور كلی استفاده از خطوط فيبرنوری OC می‌تواند پاسخگوی نياز سرورها باشد.

همچنين دقت كنيد كه محل سرور شركت در يكی از كشورهای آمريكای شمالی و يا اروپا باشد، چرا كه اين كشورها دارای BackBoneهای قدرتمد اينترنت هستند و اين درحاليست كه ما در حال حاضر در ايران از چنين BackBoneهای بی‌بهره هستيم، و بنابراين سرعت سايت‌های ميزبانی شده در سرورهای داخل ايران بسيار كندتر است. برای امتحان و مقايسه سرعت يك سرور، می‌توانيد از دستورات ping و يا TraceRT استفاده كنيد.

پلات فرم‌ها، زبان‌های برنامه‌نويسی و نرم‌افزارهای مديريت بانك اطلاعات

اگر دارای صفحات پويا و برنامه‌نويسی‌شده هستيد، حتما قبل از استفاده و انتخاب يك ميزبان درباره جزئيات پلات‌فرم‌ها و زبان‌های برنامه‌نويسی پشتيبانی شده سوال كنيد،. آيا سرور تكنولوژی ASP و يا ASP.NET،JSP ، CGI ،ISAPI و زبانهای چون PHP و perl و CFM را پشتبانی می‌كند؟ البته معمولاً كمتر سروری همه اين موارد ا پشتيبانی می‌كند. بنابراين بر اساس نياز خود سوال كنيد!

در بسياری سايت‌ها از بانك‌های اطلاعاتی استفاده شده است، بنابراين حتما در اين مورد با مديران فنی سرور صحبت كنيد. اين كه چه نرم‌افزارهايی پشتيبانی می‌شود و همچنين شرايط استفاده از آنها را جويا شويد، چرا كه اگرچه در تبليغات اكثر شركت‌ها پشتيبانی از نرم‌افزار مديريت بانك اطلاعات ذكر می‌شود، اما برخی شركت‌ها برای اعمال تنظيمات برای استفاده از بانك‌های اطلاعاتی و يا فضای اختصاص داده شده به بانك‌های اطلاعاتی، هزينه‌ای جداگانه طلب می‌كنند.

يك نكته مهم، توجه به نيازهای زبان فارسی در بانك‌های اطلاعاتی است. مرتب‌سازی، جست‌وجوی متون فارسی در برخی نرم‌افزارهای مديريت بانك اطلاعاتی مانند MySql در محيط لينوكس به درستی انجام نمی‌شود و نياز به برنامه‌نويسی و يا اعمال تغييرات خاصی هست. و حتی در Sql Server 7 Ms اگر تنظيمات مربوط به كدپيچ 1256 درست اعمال نشود، در مرتب‌سازی مشكل خواهيد داشت، و همچنين بانك اطلاعاتی ms Acces بسيار وابسته به زبان پيش فرض سرور (انگليسی و يا فارسي) است.

باز هم نكته‌ای ديگر، ممكن است در صفحات برنامه‌نويسی خود مانند ASP از COM Object بخصوصی استفاده كنيد ( مثلا برای ارسال ايميل و يا Upload فايل ) و با در PHP نياز به برخی كتابخانه داشته باشيد، (مانند كتابخانه Image و يا PDF). بنابراين درباره اين جزئيات نيز با مديران سرور مشورت كنيد و مطمئن شويد كه آنها چنين كتابخانه‌هايی را در سرور نصب كرده‌اند، و يا حاضر به نصب و اعمال تنظيمات هستند.