| |
|
|
|
روش
هاي پرداخت الكترونيكي |
|
|
|
|
|
تاكنون
روش هاي پرداخت متفاوتي ارائه شده و
طبقه بندي هاي مختلفي براي مكانيزم
هاي پرداخت صورت گرفته است، اما
امكاناتي است كه يك روش پرداخت
الكترونيكي براي دو طرف معامله،
فراهم مي آورد مهم تر است. |
|
|
از
جمله مهمترين اين امكانات، امنيت،
ماندگاري، قابليت پذيرش، راحتي
استفاده، هزينه تراكنش، هزينه هاي
اضافي (مثلا سخت افزارهاي اضافي)،
محرمانه بودن، گمنامي، قابليت رديابي
و كنترل فوري است. |
|
|
انتقال
وجه از پرداخت كننده به گيرنده، يا
بدون واسطه صورت مي گيرد كه انتقال
مستقيم ناميده شده يا اينكه بواسطه
حداقل يك موسسه مالي كه مشتري در آنجا
حساب دارد صورت مي گيرد كه اين روش
انتقال حساب يا انتقال غيرمستقيم
ناميده شده است. |
|
|
به
طور كلي روش هاي پرداخت الكترونيكي را
ميتوان به شش دسته زير تقسيم كرد: |
|
|
|
|
|
از
سيستم پرداخت الكترونيكي مبتني بر
كارت اعتباري، به ميزان زيادي در
تجارت الكترونيكي استفاده مي شود. |
|
|
استفاده
از اين گونه كارت ها، بدين صورت است كه
وقتي كالايي خريداري مي شود، با دادن
شماره كارت اعتباري، بهاي كالا كه از
طرف بانك خريدار به حساب بانكي
فروشنده واريز مي شود و همان مبلغ به
حساب بدهكاري خريدار گذاشته مي شود و
در صورتحسابي كه براي خريدار ارسال مي
گردد از وي مطالبه مي شود. |
|
|
|
|
|
پرداخت
هاي بدهي از اين نظر با پرداخت هاي
اعتباري متفاوت هستند كه در تراكنش،
قرضي براي خريدار ايجاد نمي شود بلكه
خريدار بايد وجه مورد نياز را در زمان
خريد، در حساب خود داشته باشد تا
تراكنش انجام شود و در همان زمان
تسويه حساب صورت گيرد و در صورت كافي
نبودن موجودي خريدار، داد و ستد انجام
نمي شود. |
|
|
|
|
|
در
پرداخت هاي مبتني بر چك الكترونيكي،
از يك مدرك الكترونيكي كه شبيه به يك
چك كاغذي است، استفاده مي شود. |
|
|
با
استفاده از چك الكترونيكي، مبلغ
پرداختي توسط يك سند معتبر براي
فروشنده فرستاده مي شود، سپس آن سند
به وسيله حساب بانكي خريدار نقد مي
شود. سيستم پرداخت چك الكترونيكي
بسيار شبيه به سيستم پرداخت كارت بدهي
است. در اين سيستم نيز شخص خريدار قبل
از اينكه خريد كند بايد در بانك خود
وجه مورد نياز را داشته باشد تا در
هنگام خريد تسويه حساب در همان زمان
صورت گيرد. |
|
|
|
|
|
پول
الكترونيكي،
نسخه
الكترونيكي اسكناس يا سكه معمولي
است و به مكانيزم هاي پرداختي گفته مي
شود كه در آن نشانه هاي رمزگذاري شده
كه نشان دهنده مقدار پول است ميان دو
طرف معامله مبادله مي شود. |
|
|
بنابراين
در اين روش خريدار از قبل مبلغي را مي
پردازد و در ازاي آن پول الكترونيكي
دريافت مي كند كه اين پول در هنگام
خريد براي فروشنده، فرستاده مي شود. |
|
|
|
|
|
در
داد و ستد هايي كه از كارت اعتباري،
كارت بدهي يا چك الكترونيكي استفاده
مي شود، بانك ها هزينه اي را به عنوان
دستمزد بر مي دارند كه اين مقدار
بستگي به ميزان خريد و فروش ندارد.
همچنين مكانيزم پرداخت پول
الكترونيكي نيز براي داد و ستدهايي با
هزينه خيلي كم مناسب نيست، چون به
الگوريتم هاي رمز نگاري با محاسبه
زياد، متكي هستند و همچنين به پايگاه
داده هاي خيلي بزرگ براي نگه داشتن
ليست پول هاي خرج شده نياز است. |
|
|
به
همين دليل، سيستم هايي با عنوان
ريزپرداخت ها ايجاد شده اند كه براي
داد و ستدهاي با هزينه خيلي كم طراحي
گرديده اند. |
|
|
|
|
|
يكي
ديگر از روش هاي پرداخت، استفاده از
كارت هاي هوشمند است. مكانيزم هاي
پرداختي كه تاكنون به آن اشاره شد
مبتني بر نرم افزارها بوده، اما براي
استفاده از كارت هاي هوشمند از دستگاه
هاي سخت افزاري كارت خوان، استفاده مي
شود
همه اطلاعات مستقيما روي كارت
هوشمند پياده سازي مي شود، به اين
ترتيب اطلاعات بحراني و حساس، حتي روي
كامپيوتر شخصي خريدار هم قرار ندارد و
امكان دسترسي غيرمجاز افراد
سواستفاده كننده به داده هاي روي
كامپيوتر شخص، از بين مي رود. |
|
|
|
|
|
ارزيابي
و مقايسه روشهاي پرداخت
|
|
|
هر
كدام از روش هاي پرداخت خصوصياتي
دارند كه با توجه به اين خصوصيات،
سيستمهاي پرداخت نقاط ضعف و قوت
متفاوتي دارند، بنابراين به سختي مي
توان گفت كدام روش بهتر است چون يك روش
ممكن است براي يك كاربرد، به خوبي كار
كند و براي ديگري با شكست مواجه شود. |
|
|
|
|
|
نتيجه
گيري |
|
|
رشد
سريع و روزافزون تجارت الكترونيكي در
كشورهاي پيشرفته و مزيت هاي رقابتي
حاصل از آن به مفهوم آن است كه كشورهاي
در حال توسعه بايد به سرعت در
استراتژي ها و سياست هاي تجاري و
بازرگاني خود به طور اساسي تجديد نظر
كنند. يكي از مهمترين مسائل در تجارت
الكترونيكي كه بايد به آن توجه كرد،
پرداخت الكترونيكي است. |
|
|
هدف
از ايجاد سيستم هاي پرداخت
الكترونيكي روي اينترنت، ارسال
پرداخت هاي الكترونيكي براي دريافت
كالاهاي الكترونيكي يا گرفتن تعهد
براي تحويل كالاهاي فيزيكي است. |
|
|
به
همين دليل در تجارت الكترونيكي،
طراحي سيستم پرداخت الكترونيكي اهميت
خاصي دارد و استفاده از روش هاي
الكترونيكي با توجه به حجم تراكنش و
نوع كاربرد، متفاوت است. |
|
|
منبع:
ماهنامه تجارت الكترونيك |
|
|
|
|
|
صفحه
قبلي |
|
|
|
|
